Ben yazınızın sonundaki anonim-otonom tartışmasını başlatmak için yazıyorum… Gümüşhanede 50,000 TL’lik vadeli çek yazan Ali Usta emisyon yarattı. Sonra bunu alan Bedri Bey de ciroladı vs. ve sonunda vadesi geldiğinde söz gelimi 6 el değiştirdi bu çek, 300,000 liralık borç ödendi onunla. Oysa banka günü geldiğinde bunu sadece 50 bin TL olarak işledi. TBB risk merkezi kayıtlarında da bu işlem 50,000 TL olarak görülüyor.

Bu görülen kısım yılda 1 trilyon TL oluyor. (Bkz: TBB risk merkezi çek verileri) Halbuki aslında belki bunun 5 katı kadar borç ödenmiş. Bu 5 trilyon TL TCMB hesaplarında görünmüyor. Mesela bunun M4 veya MVÇ filan gibi ayrı bir kaydı olabilir eğer bunlar blokzinciri ile yapılıyor olsaydı.

Burada anonim olmayan, çünkü emisyonunu imzasıyla Ali Usta’nın yaptığı bu para gayri merkezi basılmış vatandaş parası değil midir? Her adımda da imza var, yasal bu işlemler ülkemizde. Dünyada ise (siz de anlatmışsınız) kimse bu sistemi bilmiyor, hatta SAP yazılımının vadeli çek modülü bizim ülkede yazıldı, başka yerde yok.

1) Bu para anonim değil ama otonom mu?
2) Devlet değil vatandaş bastı bu parayı, bu analog gayri merkezi vatandaş parası değil mi?
3) Bunu blockchain’de yapsak dünyada neye yol açar? Bitcoin’den daha öte bir şey değil mi bu? Zira bu parada kredi özelliği de var, oysa bitcoin emtia gibi, bir tür dijital altın gibi, kredisi vadesi yok.

Saygılarımla,
Cemil Ş. Türün